De Drentsche Patrijshond is een oud, Nederlands, staand jachthondenras dat mogelijk afstamt van de spioen en/of spanjoel, een gezelschaps- en jachthond type dat met de Spanjaarden in de 16e eeuw naar de Nederlanden is gekomen.

De spioen of spion was een zogenaamde vogelhond. Vogelhonden zijn van oudsher bedoeld voor de jacht, speciaal op vliegend wild. Vroegere koningshuizen gebruikten twee soorten vogelhonden voor de jacht, namelijk voor de jacht met de valk en met de netten. Hieruit vindt een van de oorsprongen plaats naar de verschillende fokrichtingen. De vogelhond had bij de valkenjacht tot taak het wild op te zoeken en op te stoten, zodat het zichtbaar werd, waarna de valken vanaf de vuist met leren handschoen konden opvliegen om het wild te 'slaan', te vangen. Bij de jacht met netten lag de taak van de hond juist anders. Hierbij moest de hond het wild aanwijzen en ervoor gaan liggen, zodat het net over hem en het wild getrokken kon worden. Naast deze twee zuiver gescheiden taken bestond ook nog de mogelijkheid de hond zo af te richten dat hij voor het wild ging staan of liggen om de valkenier in de gelegenheid te stellen vanuit een voor hem geschikte plaats zijn valk te laten opgaan om zijn werk te kunnen doen. Op deze wijze konden in samenwerking ook hazen en konijnen bemachtigd worden. Deze vogelhonden werden beschreven en afgebeeld als een hond in afmetingen van klein tot middelgroot, langharig, bevederd en veelal, vooral in latere tijd, gecoupeerd [2]. Wellicht dat de overdrachtelijke betekenis van Bird Dog (Everly Brothers) = volhardend, niet opgeven, ontleend is aan het karakter van de vogelhonden.

Het ras is vaak afgebeeld op oude schilderijen.Elders zijn deze honden gekruist met andere rassen, maar de honden die in Drenthe terecht kwamen zijn eeuwenlang enkel onderling gekruist. De Drent (zoals hij ook wel genoemd wordt) is verwant aan een aantal andere rassen, waaronder de Franse Epagneuls, de Friese Stabij, de Duitse staande hond langhaar en de Münsterländer.

Het ras werd in 1943 erkend door de Raad van Beheer op Kynologisch Gebied in Nederland. Dat het ras als zodanig nog bestaat is eigenlijk te danken aan drie mensen die zich daar enorm voor hebben ingespannen, namelijk M.C.S. Baronesse van Hardenbroek van Ammerstol, P.B.V. Quartero en G.J.v. Heek jr.

De Drent is een over het algemeen gezonde hond, maar er komen een aantal erfelijke ziekten voor, met name PRA (progressieve retina-atrofie), HD (heupdysplasie) en epilepsie. Deze problemen kunnen teruggedrongen worden door een actief testprogramma en dna-onderzoek. Verantwoordelijke fokkers fokken enkel met gezonde ouderdieren.

De Drentsche patrijshond is een goede jacht- en huishond die veel aandacht en consequentie behoeft om hem tot een stabiel gezinslid op te voeden. Voldoende lichaamsbeweging en duidelijk zijn is hierbij belangrijk. Het karakter is gevoelig en aanhankelijk.